Ubiegłoroczne Międzynarodowe Targi Elektronicznych Komponentów, Systemów i Zastosowań electronica 2018, będące najważniejszym miejscem spotkań branży elektronicznej, pokazały wyraźnie, w jakim kierunku obecnie podąża światowy przemysł elektroniczny. Głównymi tematami tej imprezy były bowiem sztuczna inteligencja, blockchain oraz elektronika medyczna. Dwa pierwsze tematy podkreślają, że branża elektroniki przemysłowej nie funkcjonuje w oderwaniu od globalnych trendów obserwowanych w przemyśle, podobnie jak od wymagań stawianych elektronice użytkowej. Dodajmy jeszcze tylko, że tematem przewodnim poprzedniej edycji tych targów był Internet Rzeczy.

Na podobną kwestię uwagę zwraca Marcin Jóźwiakowski, Marketing Manager Eastern Europe w RS Components, według którego Przemysłowy Internet Rzeczy (IIoT) oraz Przemysł 4.0 to dwa globalne megatrendy, które rewolucjonizują obecnie przemysł elektroniczny. – Wykorzystując możliwości, użytkownicy będą mogli gromadzić, zestawiać, odszyfrowywać i udostępniać istotne dane produkcyjne w czasie rzeczywistym, umożliwiające im natychmiastowe podejmowanie kluczowych decyzji biznesowych. Podstawą tego nowego schematu przepływu danych jest umożliwienie produktom, maszynom czy nawet całym działom komunikowania danych produkcyjnych i procesowych całemu przedsiębiorstwu. Komunikacja ta może odbywać się na szereg różnych sposobów od bardziej zaawansowanych i nowoczesnych np. NFC, Bluetooth, RFID aż po starsze, ale sprawdzone rozwiązania, takie jak Modbus czy Ethernet – wyjaśnia Marcin Jóźwiakowski.

Inteligentne rozwiązania

Aplikacje oparte o elementy sztucznej inteligencji będą niezbędnymi dla dalszego etapu transformacji cyfrowej. Do tej pory nawet najnowocześniejsze systemy IT były uzależnione od decyzji człowieka, jednak niebawem powinno to ulec zmianie. Także w branży elektronicznej. AI (Artificial Intelligence) będzie coraz powszechniej stosowana – od rozwiązania, które ma pomóc w podjęciu trafnej decyzji, po całkowite przejęcie procesu decyzyjnego. Będzie to szczególnie istotne w erze Big Data, gdzie ogromna ilość zebranych danych uniemożliwi ich sprawną analizę, zwłaszcza w czasie rzeczywistym, bez nowoczesnych narzędzi. Szacuje się, że już w połowie przyszłej dekady rozwiązania bazujące na sztucznej inteligencji wejdą do powszechnego użytku, przynajmniej w zastosowaniach przemysłowych.

Znaczącą rolę nowoczesnych technologii, AI czy IIoT, dla rozwoju branży elektronicznej podkreśla także Leszek Kołdys, Key Account Manager w firmie Farnell. – Jeszcze do niedawna jedynym "czujnikiem" w domu był pies lub ewentualnie sąsiad... Obecnie brama garażowa otwiera się sama, dom utrzymuje zadaną temperaturę i wilgotność powietrza, a system audio i TV rozpoznaje głos. Technologia rozpoznawania twarzy, wieku i nastroju jest dostępna już za 300 zł – mówi Leszek Kołdys.

W przemyśle produkcyjnym, automatyce budynkowej, logistyce, a nawet sposobie funkcjonowania całych miast analiza bardzo dużych zbiorów danych pozwoli przewidywać potrzeby i zachowania użytkowników oszczędzając czas, energię i inne zasoby. Podniesie produktywność, efektywność i elastyczność w sferze produkcyjnej i usługowej. Jednak kwestia bezpieczeństwa zbieranych danych, ich przetwarzania i wykorzystywania stanowi obecnie największe wyzwanie podczas projektowania rozwiązań IoT. Być może dlatego co druga firma deklaruje dużą niepewność prowadzonych projektów, a jedynie 10% wierzy w swój sukces rynkowy.

Firmy z branży elektronicznej coraz częściej wykorzystują też w swojej działalności wirtualną rzeczywistość (VR) w takich procesach jak projektowanie cyfrowe, symulacja czy montaż gotowych rozwiązań. Dzięki narzędziom VR możliwa jest lepsza kontrola podczas tych procesów, skraca się czas poszczególnych etapów i możliwa jest symulacja większej liczby rozwiązań (np. w różnych skalach). W efekcie firma zmniejsza ryzyko błędnego wdrożenia i późniejszych wad produktowych, a tym samym ogranicza koszty swojej działalności.

Produkcja kontraktowa EMS

Równie ważnym trendem jak wspomniane wyżej nowoczesne technologie jest korzystanie przez firmy z branży elektronicznej z usług produkcji elektroniki na zlecenie (EMS). Tylko najwięksi ekonomicznie i technologicznie producenci z branży byliby w stanie udźwignąć ciężar produkcji wszystkich niezbędnych podzespołów, jakie wykorzystują w swojej działalności. Rachunek kosztów pokazuje jednak wyraźnie, że rezygnacja z outsourcingu po prostu byłaby nieopłacalna. To z jednej strony wyższe koszty produkcji, ale z drugiej również ryzyko gorszej jakości produktu końcowego.

Za takim działaniem przemawia również fakt ciągłych zmian w branży, który wyraża się dążeniem do miniaturyzacji podzespołów przy poprawie ich kluczowych parametrów oraz dodawaniu nowych funkcjonalności. Przekłada się na rosnące wymagania wobec producentów, którzy nie zawsze są w stanie dotrzymać kroku nowinkom technicznym i technologicznym w pełnym asortymencie produkcji. Dlatego w ramach outsourcingu opłaca się powierzać wykonanie określonych podzespołów, a nawet całych wyrobów elektronicznych czy urządzeń elektrycznych partnerom świadczącym usługi montażu na zlecenie. Podwykonawcy, choć często znacznie mniejsi od najważniejszych graczy w branży, z reguły są bardzo dobrze wyposażeni w maszyny i technologie w określonym zakresie tematycznym i dzięki temu mogą realizować złożone technologicznie operacje. Przykładem mogą tu być m.in. usługi hermetyzacji i nakładania selektywnego powłok, które mają zabezpieczać układy elektroniczne przed oddziaływaniem niekorzystnych czynników środowiskowych, lutowanie selektywne lub kondensacyjne umożliwiające montaż wrażliwych na przegrzewanie i ciasno upakowanych elementów na płytkach drukowanych czy pomiary czystości jonowej płytek drukowanych dla oceny stopnia zanieczyszczenia wyrobów w toku procesu technologicznego.

Dzięki możliwości korzystania z usług EMS przedsiębiorcy sprzedający wyroby elektroniczne i urządzenia elektryczne pod własną marką (Original Equipment Manufacturer – OEM) nie muszą być ich producentami i mogą skupić się na ekspansji rynkowej oraz promocji produktu, pozostawiając proces wytwarzania w rękach fachowców.

Brak rąk do pracy i ekologia

Branża elektroniczna, podobnie jak wiele innych, boryka się z problemem braku wysoko wykwalifikowanej siły roboczej. Dlatego też niezbędne staje się postawienie w maksymalnym stopniu na automatyzację i robotyzację procesów produkcyjnych, które pozwolą nie tylko zastąpić brakujących pracowników, ale również zwiększyć wydajność i produktywność przedsiębiorstwa.

Kolejnym istotnym trendem, który ma olbrzymi wpływ na producentów elektroniki, ale i każdej innej branży, są kwestie ochrony środowiska i coraz większych wymagań w tym zakresie. Troska o środowisko wymusza stosowanie energooszczędnej elektroniki w procesach produkcyjnych, która tym samym przekładać się będzie jednocześnie na obniżenie kosztów. Z drugiej strony proekologiczne wymagania skłaniają odbiorców do korzystania z urządzeń elektronicznych, które charakteryzują się mniejszym zapotrzebowaniem na energię.

Branża automotive i telekomunikacja potrzebują nowoczesnej elektroniki

Branża telekomunikacyjna chyba jest największym beneficjentem zmian zachodzących w przemyśle elektronicznym. Innowacyjne rozwiązania i mocna konkurencja sprawiły, że ten sektor zyskał mocno na wartości. Jednak dynamiczne zmiany, które bez nowoczesnej elektroniki nie byłyby możliwe, zachodzą również w branży automotive.

W sektorze automotive wyraźnie można dostrzec dwa trendy. – Pierwszym jest pęd technologiczny, zmierzający nie tylko do tego, by samochód służył do sprawnego i bezpiecznego przemieszczania się, ale także, by zapewniał użytkownikom dostęp do rozrywki, informacji i komunikacji z otoczeniem. Samochód obecnie mówi: "jesteś zmęczony, zrób sobie przerwę", myśli za kierowcę, hamuje i parkuje – mówi Leszek Kołdys. – Drugim trendem jest oczywiście dążenie do uzyskania efektywnych napędów hybrydowych i elektrycznych. Oba kierunki są możliwie do realizacji m.in dzięki innowacyjnemu wykorzystaniu możliwości istniejącej elektroniki.

Szybka reakcja na zamówienie, dostosowanie się do nowoczesnych technologii, do tego zapewnienie wysokiej jakości coraz bardziej wyrafinowanych produktów, przy jednoczesnym minimalnym wpływie na środowisko będą tymi trendami, które będą w największym stopniu wpływać na producentów z branży elektronicznej w najbliższych latach.